على زمانى قمشه اى
292
هيئت ونجوم اسلامى ( فارسي )
« جدى » ( قطبى ) نام دارد . پيدا كردن اين ستاره در آسمان ساده است ، بدين گونه كه اگر فاصله بين دو ستاره مراق ( ) ودبه ( ) مشهور به قراولان كه در كاسه آبگردان بزرگ است شش برابر كنيم ودر امتداد دبه مراق پيش رويم به ستاره جدى كه ( ) دب أصغر ناميده شده خواهيم رسيد . فاصلهء ستاره قطبى تا قطب عالم - قطب محور چرخش زمين - حدود يك درجه است . زماني كه ستاره قطبى بروى نصف النهار يا نصف الليل يك محل قرار گيرد ستاره ( ) ( اتا ) در صورت فلكى دب أكبر وستاره ؟ ( اپسيلن ) در صورت فلكى ذات الكرسي نيز بر روى نصف النهار ويا نصف الليل همان محل قرار خواهند داشت . ( نگ شكل 86 ) ( شكل 86 )